อ้างอิงเว็บไซต์ให้คนอ่านย้อนกลับไปตรวจได้จริง

การเขียนบรรณานุกรมเว็บไซต์ไม่ใช่แค่คัดลอก URL ยาวๆ ครับ ข้อมูลอ้างอิงต้องช่วยระบุว่าใครเป็นผู้รับผิดชอบ เนื้อหาชื่ออะไร เผยแพร่เมื่อไร อยู่ที่ใด และเราเข้าถึงฉบับไหน โดยเฉพาะหน้าเว็บที่เปลี่ยนแปลงได้ตลอด หากเก็บข้อมูลไม่ครบตั้งแต่วันที่อ่าน พอใกล้ส่งเล่มอาจย้อนหาไม่เจอครับ

ประเมินก่อนว่าเว็บนี้ควรใช้หรือไม่

• ผู้เขียนหรือหน่วยงาน: มีความเชี่ยวชาญและรับผิดชอบเนื้อหาหรือไม่
• หลักฐาน: มีแหล่งข้อมูล วิธีเก็บ หรือเอกสารต้นฉบับรองรับหรือไม่
• ความใหม่: วันที่เหมาะกับเรื่องที่เปลี่ยนเร็วหรือไม่
• วัตถุประสงค์: ให้ความรู้ รายงานข้อมูล ขายสินค้า หรือชักจูง
• ความสอดคล้อง: ข้อมูลตรงกับแหล่งทางการหรือผลงานวิชาการอื่นหรือไม่

เว็บไซต์มหาวิทยาลัย หน่วยงานรัฐ องค์กรวิชาชีพ และวารสารมักเหมาะกว่าบล็อกที่ไม่ระบุผู้เขียน แต่ชื่อโดเมนอย่างเดียวไม่รับประกันความถูกต้อง ต้องดูหน้าและเอกสารชิ้นนั้นจริงครับ

เก็บข้อมูล 6 ช่องทันที

บันทึกผู้แต่งหรือชื่อหน่วยงาน ปีหรือวันที่ ชื่อหน้า ชื่อเว็บไซต์ URL และวันที่เข้าถึงเมื่อคู่มือกำหนด หากหน้าไม่มีวันที่ ให้ใช้รูปแบบ “ม.ป.ป.” หรือ n.d. ตามภาษาของคู่มือ แต่ไม่ควรเดาปีจากวันที่ลิขสิทธิ์ท้ายเว็บ เพราะอาจไม่ใช่วันที่เผยแพร่เนื้อหาครับ

ถ้ามี DOI ให้ใช้ DOI แทน URL ที่เปลี่ยนได้ สำหรับรายงาน PDF ให้ตรวจหน้าปกภายใน เพราะชื่อเรื่อง ผู้จัดทำ และปีอาจละเอียดกว่าหน้าดาวน์โหลดครับ

กรณีไม่มีชื่อผู้เขียน

ตรวจหน้าเกี่ยวกับเรา ส่วนท้ายบทความ และข้อมูลเอกสารก่อน หากไม่มีบุคคลแต่มีองค์กรรับผิดชอบ ให้ใช้องค์กรเป็นผู้แต่ง หากไม่มีทั้งสองจริงๆ อาจขึ้นต้นด้วยชื่อเรื่องตามรูปแบบอ้างอิง แต่ควรถามก่อนว่าแหล่งที่ไม่มีผู้รับผิดชอบเหมาะเป็นหลักฐานสำคัญหรือไม่ครับ

ป้องกันลิงก์หาย

• ดาวน์โหลดเอกสารที่อนุญาตและตั้งชื่อไฟล์ให้ค้นง่าย
• บันทึกวันที่เข้าถึงและชื่อหน้า ไม่เก็บ URL อย่างเดียว
• เก็บภาพหน้าจอหรือไฟล์ PDF เมื่อเป็นข้อมูลที่เปลี่ยนเร็ว
• ใช้บริการเก็บถาวรเมื่อเหมาะและไม่ขัดเงื่อนไขเว็บไซต์
• ตรวจลิงก์ทั้งหมดอีกรอบก่อนส่งฉบับสุดท้าย

ใช้โปรแกรมจัดการอ้างอิงอย่างระวัง

Zotero, Mendeley หรือเครื่องมือในเบราว์เซอร์ช่วยดึงข้อมูลได้เร็ว แต่ข้อมูลเว็บไซต์มักสลับชื่อหน้า ชื่อเว็บ หรือผู้แต่ง หลังนำเข้าให้เปิดรายการตรวจทุกช่อง แก้ตัวพิมพ์ใหญ่ ภาษา และวันที่ อย่าเชื่อข้อมูลอัตโนมัติทั้งหมดครับ

การอ้างในเนื้อหาต้องตรงกับท้ายเล่ม

ชื่อผู้แต่งหรือองค์กรและปีที่ใช้ในวงเล็บต้องตรงกับรายการบรรณานุกรมทุกตัว ตรวจทั้งรายการที่อ้างแต่ไม่มีท้ายเล่ม และรายการท้ายเล่มที่ไม่เคยอ้าง หากเว็บอัปเดตต่อเนื่องและไม่มีเลขหน้า ให้ใช้หัวข้อย่อยหรือหมายเลขย่อหน้าตามที่รูปแบบกำหนดเมื่อต้องระบุตำแหน่งข้อความตรงครับ

เช็กลิสต์ก่อนส่ง

• ใช้รูปแบบเดียวกับคู่มือมหาวิทยาลัย ไม่ผสมหลายสไตล์
• ชื่อองค์กรและชื่อเรื่องเขียนครบ
• URL เปิดถึงหน้าเนื้อหา ไม่ใช่หน้าแรกทั่วไป
• วันที่และปีไม่เดาจากข้อมูลที่ไม่เกี่ยวข้อง
• แหล่งสำคัญมีความน่าเชื่อถือเพียงพอ
• การอ้างในเนื้อหาและท้ายเล่มตรงกันทุกจุด

บรรณานุกรมที่ดีทำให้คนอ่านตรวจเส้นทางความรู้ของเราได้ครับ หากน้องมีรายการเว็บหลายรูปแบบแล้วไม่แน่ใจว่าจะจัดเป็นผู้แต่งองค์กร รายงาน หรือหน้าเว็บ ส่งตัวอย่างกับคู่มืออ้างอิงมาให้พี่ช่วยจัดแม่แบบก่อนแก้ทั้งรายการได้ครับ