น้องๆ เคยไหมครับ…
ทำแบบสอบถามมาตั้งหลายคืน พออาจารย์ถามว่า

“ข้อนี้ใช้ Likert scale ใช่ไหม?”

แล้วเรายืนงงเหมือน Wi-Fi หลุด 😅
พี่บอกเลยว่า Likert Scale เป็นของพื้นฐานมาก แต่พลาดกันบ่อยที่สุด โดยเฉพาะตอนเขียนบทที่ 3 หรือออกแบบเครื่องมือวิจัยครับ

บทความนี้พี่จะพาน้องๆ รู้จัก Likert scale คืออะไร, ใช้อย่างไรให้ถูก, พร้อม ตัวอย่างแบบสอบถามจริง อ่านจบคือเอาไปใช้ได้ทันทีครับ

Likert Scale คืออะไร?

พูดกันแบบพี่น้องนะครับ
Likert scale คือ มาตราส่วนประมาณค่า ที่ใช้วัด

• ทัศนคติ
• ความคิดเห็น
• ความเชื่อ
• ระดับความพึงพอใจ

ถูกคิดขึ้นโดย Rensis Likert ตั้งแต่ปี ค.ศ.1932 (เก่าแต่ยังโหดอยู่ครับ 😆)

จุดสำคัญที่น้องๆ ต้องจำให้ขึ้นใจคือ
👉 Likert Scale เป็นมาตราส่วนลำดับ (Ordinal Scale)
หมายความว่า

• คำตอบเรียงจากน้อย → มาก
• แต่ “ระยะห่าง” ระหว่างคะแนน ไม่เท่ากันทางคณิตศาสตร์

อาจารย์ถามเมื่อไร ตอบแบบนี้คือผ่านครับ 👍

รูปแบบของ Likert Scale ที่ใช้บ่อย

พี่ขอสรุปแบบที่เจอในงานวิจัยจริงนะครับ

✅ แบบ 5 ระดับ (นิยมที่สุด)

ใช้เยอะสุด ส่งง่าย วิเคราะห์ง่าย อาจารย์ไม่ดุครับ

ตัวอย่างระดับคำตอบ

1. ไม่เห็นด้วยอย่างยิ่ง
2. ไม่เห็นด้วย
3. ปานกลาง
4. เห็นด้วย
5. เห็นด้วยอย่างยิ่ง

✅ แบบ 7 ระดับ (สายละเอียด)

เหมาะกับงานที่อยากแยกอารมณ์ผู้ตอบให้ชัดขึ้น
แต่น้องต้องอธิบายเหตุผลการเลือกให้ดีครับ

ตัวอย่างแบบสอบถาม Likert Scale (เอาไปใช้ได้เลย)

คำถาม:

ฉันพอใจกับคุณภาพของผลิตภัณฑ์นี้

ตัวเลือกคำตอบ (Likert Scale 5 ระดับ):

• ☐ ไม่เห็นด้วยอย่างยิ่ง
• ☐ ไม่เห็นด้วย
• ☐ ปานกลาง
• ☐ เห็นด้วย
• ☐ เห็นด้วยอย่างยิ่ง

ผู้ตอบเลือก “ระดับความเห็นด้วย” ที่ตรงกับความรู้สึกจริง
จากนั้นนักวิจัย (ก็คือน้องๆ นั่นแหละครับ 😄)
เอาคะแนนไปวิเคราะห์ด้วยสถิติ เช่น ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐานครับ

⚠️ สิ่งที่เด็กวิจัยชอบพลาดเกี่ยวกับ Likert Scale

พี่เจอมาเยอะมาก ขอเตือนตรงนี้เลยครับ

• ❌ เขียนคำถาม 2 ประเด็นในข้อเดียว
• ❌ ใช้คำตอบไม่สมดุล (เช่น เห็นด้วย 3 ไม่เห็นด้วย 1)
• ❌ บอกว่าเป็น Interval Scale ทั้งที่เป็น Ordinal

พลาดพวกนี้ = โดนแก้ยับครับ 🥲

ถ้าอ่านมาถึงตรงนี้แล้วยังรู้สึกมึนๆ หรืออยากหาคนช่วย [รับทำวิจัย] แบบมืออาชีพ ที่การันตีผลงาน ทักหาพี่ได้เลยนะครับ

Likert Scale ประเภทอื่นที่ควรรู้ (เผื่ออาจารย์ถาม)

พี่สรุปสั้นๆ ให้จำง่ายครับ

🔹 Semantic Differential Scale

• ใช้คำตรงข้าม
• เช่น ดีมาก — แย่มาก

🔹 Stapel Scale

• มีค่าบวก / ลบ
• ไม่มีคำอธิบายตรงกลาง
• ใช้ในงานการตลาดบ่อยครับ

รู้ไว้ = ได้เปรียบตอนสอบปากเปล่าครับ 😎

💡 มุมมองจากพี่ (ประสบการณ์ 15 ปี)

พี่เคยเจอน้องคนนึง งานแทบเสร็จแล้ว
แต่ อาจารย์ให้กลับไปแก้เครื่องมือทั้งหมด
เหตุผลเดียวคือ…

“หนูใช้ Likert scale แต่ไม่เข้าใจมันจริง”

ตั้งแต่นั้นพี่จะย้ำเสมอว่า
👉 เข้าใจเครื่องมือ = งานวิจัยรอด
👉 ไม่ใช่แค่ลอกแบบสอบถามคนอื่นมาใช้ครับ

สรุปให้จำง่าย

• Likert Scale คือมาตราส่วนวัดทัศนคติ ความคิดเห็น
• เป็นมาตราส่วนลำดับ (Ordinal Scale)
• นิยมใช้ 5 หรือ 7 ระดับ
• ต้องเขียนคำถามให้ชัด ไม่กำกวม
• เข้าใจตั้งแต่ต้น = ไม่ต้องแก้ซ้ำครับ

พี่เป็นกำลังใจให้น้องๆ ทุกคน งานวิจัยมันยากจริง แต่ไม่ได้เกินความสามารถเราแน่นอนครับ 💪

“Likert Scale พลาด = งานวิจัยพัง ให้พี่ช่วยดูเครื่องมือวิจัยก่อนไหม? ปรึกษาฟรีที่ Line…”

FAQ : คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับ Likert Scale