น้องๆ เคยไหมครับ ตั้งใจทำวิจัยแทบตาย แต่พออาจารย์เปิดแบบสอบถามมา
“คำถามเชยมาก ไม่ตรงยุค”
จบครับ… คะแนนร่วงแบบไม่ต้องลุ้น 😅

พี่เจอเคสนี้บ่อยมาก โดยเฉพาะยุคที่โลกเปลี่ยนเร็ว แต่แบบสอบถามยังติดอยู่ปี 2550 อยู่เลยครับ
บทความนี้พี่จะพาน้องๆ มาดูว่า เก็บแบบสอบถามอย่างไรไม่ให้เชย
ตั้งแต่การอัปเดตคำถาม ไปจนถึงการทำแบบสอบถามออนไลน์แบบมืออาชีพครับ

อ่านจบ น้องจะรู้เลยว่า
✔ แบบสอบถามที่ “ดูทันสมัย” เขาทำกันยังไง
✔ ปรับยังไงให้อาจารย์ไม่ทัก แต่พยักหน้าให้
✔ ลดความเสี่ยงโดนตีกลับงานแบบไม่จำเป็นครับ

1. ทบทวนแบบสอบถามสม่ำเสมอ อย่าคิดว่าใช้ของเดิมได้ตลอดครับ

พี่แนะนำว่า อย่าใช้แบบสอบถามชุดเดิมซ้ำๆ แบบไม่ดูบริบท
คำถามที่ดีเมื่อ 3 ปีก่อน อาจล้าสมัยในวันนี้แล้วครับ

เทคนิคง่ายๆ คือ

• ทบทวนอย่างน้อยปีละครั้ง
• ถ้างานสายเทคโนโลยี/พฤติกรรมผู้บริโภค → ทุก 1–2 ปีต้องอัปเดต

จำไว้นะครับ แบบสอบถามไม่ใช่ของสะสม แต่เป็นเครื่องมือทำมาหากินของงานวิจัย 😄

2. ตามให้ทันงานวิจัยใหม่ๆ ในสาขาเดียวกัน

ก่อนจะสร้างหรือใช้แบบสอบถาม พี่อยากให้น้องถามตัวเองว่า

“นักวิจัยคนอื่นเขาถามอะไรกันอยู่ตอนนี้?”

วิธีง่ายมากครับ

• เปิดอ่านวารสารวิชาการล่าสุด
• ดูงานวิจัย 3–5 ปีหลัง
• สังเกตคำถาม/ตัวแปรที่เขาใช้

ถ้าเรายังถามแบบเดิม แต่โลกเขาไปถึง AI, Digital Behavior แล้ว
อาจารย์เขาดูออกทันทีนะครับ 😅

3. ทดสอบนำร่องก่อนใช้จริง ลดดราม่าทีหลังครับ

พี่ขอย้ำเลยว่า Pilot Test คือของจำเป็น ไม่ใช่ของเสริม

ลองแจกแบบสอบถามกับกลุ่มเล็กๆ ก่อน เช่น

• เพื่อน
• กลุ่มเป้าหมาย 10–30 คน

แล้วดูว่า

• คำถามงงไหม
• ตอบแล้วเข้าใจตรงกันไหม
• มีคำไหนดูเชย หรือไม่เข้ายุคไหม

ดีกว่าไปแก้ตอนเก็บข้อมูลจริงแล้วน้ำตาจะไหลครับ 😭

4. ฟัง Feedback ให้เป็น ไม่ใช่ฟังแล้วเถียงครับ

ถ้าได้คำติชมจาก

• อาจารย์
• ผู้เชี่ยวชาญ
• ผู้ตอบแบบสอบถาม

พี่แนะนำว่า ฟังด้วยใจเย็นๆ
คำติหนึ่งคำ อาจช่วยให้งานรอดทั้งเล่มครับ

หลายครั้งพี่เห็นน้องดื้อ ไม่แก้
สุดท้าย… อาจารย์ให้แก้รอบใหญ่กว่าเดิมอีกครับ 😅

5. ทำแบบสอบถามออนไลน์ = ทางรอดของยุคนี้ครับ

บอกตรงๆ เลยครับ ยุคนี้
แบบสอบถามกระดาษ = ดูเชยโดยอัตโนมัติ

แบบสอบถามออนไลน์ช่วยอะไรบ้าง

• แก้ไขคำถามได้ทันที
• เก็บข้อมูลเร็ว
• วิเคราะห์ข้อมูลง่าย
• ดูเป็นงานวิจัยยุคใหม่

Google Forms, Microsoft Forms, Qualtrics
เลือกใช้ให้เหมาะกับงาน น้องดูโปรขึ้นทันตาครับ

👉 ถ้าอ่านมาถึงตรงนี้แล้วยังรู้สึกมึนๆ หรืออยากหาคนช่วย [รับทำวิจัย] แบบมืออาชีพ ที่การันตีผลงาน ทักหาพี่ได้เลยนะครับ

6. เก็บแบบสอบถามให้เป็นระบบ อย่าปล่อยมั่วครับ

ไม่ว่าจะออนไลน์หรือออฟไลน์
พี่แนะนำให้

• ตั้งชื่อไฟล์ชัด
• แยกเวอร์ชัน (V1, V2, Revised)
• บันทึกว่าแก้อะไร เมื่อไหร่

เพราะวันหนึ่งอาจารย์จะถามว่า

“ใช้แบบสอบถามเวอร์ชันไหน?”

ถ้าน้องตอบไม่ได้… จบเลยครับ 😅

💡 มุมมองจากพี่ (ประสบการณ์ 15 ปี)

พี่เคยเจอน้องคนหนึ่ง แบบสอบถามเนื้อหาดีมาก
แต่ยังถามเรื่อง “Hi5” อยู่ครับ… 😭

อาจารย์ไม่ดูอย่างอื่นเลย ตีกลับทันที
พี่เลยช่วยปรับคำถามใหม่ให้เข้ากับ Facebook / Instagram / TikTok
แค่เปลี่ยนคำถาม งานดูทันสมัยขึ้นทั้งเล่มครับ

จำไว้นะน้องๆ
แบบสอบถามที่ดี ไม่ใช่แค่ถูกต้อง แต่ต้อง “ทันยุค” ด้วยครับ

สรุปให้เข้าใจง่าย

• แบบสอบถามต้องอัปเดตสม่ำเสมอ
• ตามงานวิจัยใหม่ในสาขาให้ทัน
• ทดสอบนำร่องก่อนใช้จริง
• รับฟัง Feedback อย่างมืออาชีพ
• ใช้แบบสอบถามออนไลน์จะได้เปรียบมากครับ

ทำได้ตามนี้ งานวิจัยน้องจะดูโปรขึ้นทันทีครับ 💪

“แบบสอบถามดูไม่โปร อาจารย์ไม่ปลื้ม? ให้พี่ช่วยปรับงานวิจัยให้ผ่านอย่างมั่นใจครับ”

FAQ (คำถามที่พบบ่อย)