น้องๆ เคยไหมครับ…
เขียนเครื่องมือวิจัยเสร็จทุกอย่าง ดูดีมาก แต่โดนอาจารย์ถามคำถามเดียวว่า

“หา IOC ใช้ผู้เชี่ยวชาญกี่คน? อ้างอิงอะไร?”

แล้วหัวใจหล่นไปอยู่ตาตุ่มทันที 😅
บทความนี้พี่จะพาน้องๆ มาคลายปมแบบชัดๆ ว่า การหา IOC ควรใช้ผู้เชี่ยวชาญกี่คน, ใช้ไปเพื่ออะไร และทำยังไงให้งาน “ดูโปร อาจารย์ไม่ทัก” ตั้งแต่รอบแรกครับ

การหา IOC คืออะไร? ทำไมอาจารย์ถึงซีเรียส

IOC (Index of Item-Objective Congruence) คือดัชนีที่ใช้ตรวจสอบว่า
ข้อคำถามในแบบสอบถาม/แบบทดสอบ สอดคล้องกับวัตถุประสงค์การวิจัยจริงไหม ครับ

พูดง่ายๆ คือ

เครื่องมือดี = งานวิจัยน่าเชื่อถือ
เครื่องมือพัง = งานทั้งเล่มมีสิทธิ์พังตามครับ

ดังนั้น อาจารย์ถึงให้ความสำคัญกับ “กระบวนการหา IOC” มากเป็นพิเศษครับ

⚠️ สรุปชัดๆ การหา IOC ต้องใช้ผู้เชี่ยวชาญกี่คน?

จากมาตรฐานงานวิจัยที่ใช้กันทั่วไป พี่ขอสรุปแบบไม่อ้อมค้อมว่า

👉 ควรใช้ผู้เชี่ยวชาญอย่างน้อย 3 คน ครับ

แล้วทำไมต้อง “อย่างน้อย 3 คน”?

พี่อธิบายให้เข้าใจง่ายๆ แบบนี้ครับ

1️⃣ เพื่อความน่าเชื่อถือของเครื่องมือวิจัย

ผู้เชี่ยวชาญหลายคนช่วยลด “ความลำเอียงส่วนตัว”
ไม่ใช่แค่เห็นตรงกันเพราะมุมมองเดียวครับ

2️⃣ เพื่อให้ผล IOC ใช้อ้างอิงได้จริง

หากใช้แค่ 1–2 คน
👉 อาจารย์ส่วนใหญ่มองว่า น้ำหนักทางวิชาการยังไม่พอ ครับ

3️⃣ เพื่อช่วยตรวจตราข้อคำถามที่เรามองไม่เห็น

พี่เจอบ่อยมากครับ
น้องๆ เขียนข้อคำถามเอง อ่านเอง → คิดว่าดีแล้ว
แต่ผู้เชี่ยวชาญจะช่วยชี้ว่า

• คำถามกำกวม
• วัดไม่ตรงวัตถุประสงค์
• หรือควรรวม/แยกข้อคำถามครับ

จำนวนผู้เชี่ยวชาญมากกว่านี้ได้ไหม?

ได้ครับ 👍

• งานวิจัยระดับ ปริญญาโท → 3 คน ถือว่ามาตรฐาน
• งานวิจัยระดับ ปริญญาเอก / งานเชิงลึก → 5 คน จะดูแข็งแรงมาก

แต่พี่แนะนำว่า

เน้นคุณภาพผู้เชี่ยวชาญ มากกว่าจำนวนครับ

ถ้าน้องๆ อ่านมาถึงตรงนี้แล้วยังรู้สึกมึนๆ
หรือไม่แน่ใจว่า

• ผู้เชี่ยวชาญแบบไหนใช้ได้
• ตาราง IOC ควรทำยังไง
• ค่า IOC เท่าไหร่ถึง “ผ่าน”

ถ้าอ่านมาถึงตรงนี้แล้วยังรู้สึกมึนๆ หรืออยากหาคนช่วย รับทำวิจัย แบบมืออาชีพ ที่การันตีผลงาน ทักหาพี่ได้เลยนะครับ

พี่ดูให้ตั้งแต่โครงสร้าง จนถึงส่งอาจารย์จริงครับ

💡 มุมมองจากพี่ (ประสบการณ์ 15 ปี)

พี่เคยเจอเคสหนึ่งครับ
น้องใช้ผู้เชี่ยวชาญ 2 คน ค่า IOC ออกมาสวยมาก
แต่โดนอาจารย์ให้แก้ ทั้งบทที่ 3 เพราะ

“จำนวนผู้เชี่ยวชาญไม่เป็นไปตามแนวปฏิบัติมาตรฐาน”

สุดท้ายเสียเวลาแก้ใหม่ เสียรอบ เสียกำลังใจครับ

👉 บทเรียนคือ
อย่าประหยัดตรง IOC
เพราะมันเป็น “ด่านแรก” ที่อาจารย์ใช้วัดความเป็นนักวิจัยครับ

สรุปให้จำง่ายๆ

• การหา IOC ควรใช้ผู้เชี่ยวชาญ อย่างน้อย 3 คน
• เพื่อความน่าเชื่อถือ ความถูกต้อง และลดอคติ
• เลือกผู้เชี่ยวชาญที่ตรงสาขา ดีกว่าจำนวนเยอะๆ แต่ไม่ตรง
• IOC ทำดีตั้งแต่ต้น งานวิจัยจะเดินง่ายขึ้นทั้งเล่มครับ

พี่เป็นกำลังใจให้น้องๆ ทุกคน งานวิจัยไม่ง่าย แต่ก็ไม่ยากเกินไปถ้ามีคนช่วยดูครับ 😊

“IOC ทำพลาด งานวิจัยสะดุด! ให้พี่ช่วยตรวจเครื่องมือวิจัย ดู IOC จนผ่านจริง”

FAQ (คำถามที่น้องๆ ถามบ่อย)