Intro (Hook)

น้องๆ เคยไหมครับ เปิดผล SPSS มาแล้วเจอตารางยาวเป็นหางว่าว
Pearson Correlation ก็มา, Sig. (2-tailed) ก็โผล่
อ่านไปอ่านมา… “เอ๊ะ ตกลงมันบอกอะไรเรา?” 😵‍💫

ไม่ต้องกังวลครับ วันนี้พี่จะพาน้องๆ มา ถอดรหัสการวิเคราะห์ความสัมพันธ์ SPSS
แบบภาษาคน ไม่ใช่ภาษาหุ่นยนต์ อ่านจบแล้ว
👉 รู้ทันทีว่า ค่าสถิติเหล่านั้นหมายความว่าอะไร
👉 เขียนรายงานได้ ไม่โดนอาจารย์คอมเมนต์ว่า “ไม่เข้าใจสถิติ” ครับ

การวิเคราะห์ความสัมพันธ์ SPSS คืออะไร (พูดง่ายๆ ก่อน)

พี่อธิบายแบบบ้านๆ เลยนะครับ

การวิเคราะห์ความสัมพันธ์ (Correlation Analysis)
คือการดูว่า

“ตัวแปร A กับตัวแปร B ไปด้วยกันไหม?”

• A เพิ่ม → B เพิ่มไหม
• A เพิ่ม → B ลดไหม
• หรือ… ไม่เกี่ยวกันเลย 😅

SPSS แค่ช่วยเราคำนวณให้เร็วขึ้น แต่ หน้าที่ตีความ = ของเรา ครับ

ตาราง Correlation ใน SPSS ดูอะไรบ้าง

ส่วนใหญ่ที่น้องๆ เจอ จะเป็นตารางแบบนี้ครับ

1️⃣ ค่า Pearson Correlation (r)

ตัวนี้คือ หัวใจหลัก

ค่า r จะอยู่ระหว่าง -1 ถึง +1

พี่สรุปให้จำง่ายๆ แบบนี้ครับ

• r ใกล้ +1 → ความสัมพันธ์เชิงบวก (เพิ่มพร้อมกัน)
• r ใกล้ -1 → ความสัมพันธ์เชิงลบ (สวนทางกัน)
• r ใกล้ 0 → แทบไม่สัมพันธ์กัน

📌 ตัวอย่าง

• r = 0.75 → สัมพันธ์กันค่อนข้างสูง
• r = -0.60 → สัมพันธ์เชิงลบระดับปานกลาง

2️⃣ ค่า Sig. (2-tailed) หรือค่า p-value

ตัวนี้เอาไว้ตอบคำถามว่า

“ความสัมพันธ์ที่เห็น เชื่อถือได้ไหม หรือบังเอิญเอา?”

กติกามาตรฐานคือ

• Sig. < .05 → มีนัยสำคัญทางสถิติ ✅
• Sig. ≥ .05 → ไม่มีนัยสำคัญ ❌

พูดง่ายๆ คือ

ถ้า Sig. ต่ำกว่า .05 = กล้าเขียนรายงานได้ครับ

3️⃣ เครื่องหมาย * และ **

หลายคนเห็นแล้วตกใจ 😂

• • = มีนัยสำคัญที่ระดับ .05
• ** = มีนัยสำคัญที่ระดับ .01 (ยิ่งชัวร์ขึ้นไปอีก)

พี่บอกเลยว่า อาจารย์เห็นดอกจันแล้วใจชื้น ครับ

แล้วสรุปผลยังไงดี ไม่ให้พลาด?

พี่ให้สูตรลัดเลยครับ

เวลาเขียนผลการวิเคราะห์ความสัมพันธ์ SPSS
ให้มีครบ 3 อย่างนี้

1. ทิศทางความสัมพันธ์ (บวก/ลบ)
2. ระดับความสัมพันธ์ (ต่ำ/ปานกลาง/สูง)
3. นัยสำคัญทางสถิติ (ดูจาก Sig.)

📌 ตัวอย่างประโยค (ก๊อปไปใช้ได้ครับ)

“ผลการวิเคราะห์พบว่า ตัวแปร X มีความสัมพันธ์เชิงบวกกับตัวแปร Y ในระดับปานกลาง อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 (r = 0.45, p < .05)”

⚡ ถ้าอ่านมาถึงตรงนี้แล้วยังรู้สึกมึนๆ หรืออยากหาคนช่วย _[รับทำวิจัย]_ แบบมืออาชีพ ที่การันตีผลงาน ทักหาพี่ได้เลยนะครับ

💡 มุมมองจากพี่ (ประสบการณ์ 15 ปี)

พี่เจอเคสนี้บ่อยมากครับ

👉 น้องได้ r = 0.20 แต่ Sig. < .05
แล้วเขียนว่า “มีความสัมพันธ์สูง” ❌

ตรงนี้อันตรายมากครับ
เพราะ

• r = 0.20 = ความสัมพันธ์ “ต่ำ”
• ถึงจะมีนัยสำคัญ ก็ ไม่ได้แปลว่าแรง

📌 เคล็ดลับที่ไม่มีในตำรา

นัยสำคัญ ≠ ความแรงของความสัมพันธ์

อาจารย์หลายท่านดูจุดนี้เป็นพิเศษ ถ้าเขียนมั่ว
โดนตีความว่า “ไม่เข้าใจสถิติ” ทันทีครับ

Summary (สรุปให้จำง่าย)

• การวิเคราะห์ความสัมพันธ์ SPSS คือการดูว่าตัวแปรไปด้วยกันไหม
• ค่า r ดูทิศทางและความแรง
• ค่า Sig. ดูความน่าเชื่อถือ
• เขียนผลต้องมี ทิศทาง + ระดับ + นัยสำคัญ
  เข้าใจแค่นี้ งานผ่านขึ้นเยอะมากครับ 💪

“งงค่า r? อ่าน Sig. ไม่เป็น? รับวิเคราะห์ SPSS พร้อมเขียนรายงานให้ผ่านครับ!”

FAQ คำถามที่น้องๆ ถามพี่บ่อย