แต่ถ้า "ไม่มีเวลา" ให้เราช่วยดูแลให้ไหม?
น้องๆ หลายคนทำวิจัยมาทั้งปี เหงื่อแตกกับ SPSS มาไม่รู้กี่รอบ แต่พอถึงวัน การนำเสนอผลการวิจัย ดันพัง เพราะพูดไม่รู้เรื่อง สไลด์แน่นเหมือนหนังสือเรียน หรือกรรมการทำหน้าสงสัยตั้งแต่สไลด์แรกครับ
บทความนี้พี่จะพาน้องๆ ไปรู้จัก เทคนิคการนำเสนอผลการวิจัยอย่างมีประสิทธิภาพ แบบที่พี่ใช้สอนและดูงานมามากกว่า 15 ปี อ่านจบแล้ว เอาไปใช้ได้จริง ไม่ต้องลุ้นดวงหน้าห้องสอบครับ
เทคนิคการนำเสนอผลการวิจัย
1️⃣ จัดโครงสร้างให้ชัด เหมือนเล่าเรื่องให้เพื่อนฟังครับ
พี่แนะนำว่า งานนำเสนอที่ดีต้องมี 3 ส่วนชัดๆ คือ
- บทนำ: บอกให้รู้ว่างานนี้ทำเรื่องอะไร สำคัญยังไง
- เนื้อหา: โฟกัสที่ผลการวิจัยจริงๆ ไม่ต้องยกทุกตารางมา
- สรุป: ตอบคำถามว่า “แล้วมันหมายความว่าอะไร”
อย่าลืมนะครับ กรรมการไม่ได้อ่านเล่มพร้อมเรา เขาฟังเราเป็นหลัก ถ้าโครงสร้างงง = คะแนนหายทันทีครับ
2️⃣ ใช้กราฟ แผนภูมิ ให้ “เห็นภาพ” ไม่ใช่ “ปวดตา” ครับ
แทนที่จะโชว์ตัวเลขยาวเป็นหางว่าว
👉 เปลี่ยนเป็นกราฟแท่ง กราฟเส้น หรือแผนภูมิวงกลม
👉 ใส่ชื่อกราฟให้ตรงประเด็น
👉 ตัดข้อมูลที่ไม่จำเป็นออก
จำง่ายๆ ครับ 1 สไลด์ = 1 ประเด็น ถ้าสไลด์ไหนต้องอธิบายเกิน 1 นาที แปลว่ามันแน่นไปแล้วครับ
3️⃣ ซ้อมก่อนวันจริง พี่ขอร้องเลยครับ 🙏
พี่เห็นมานักต่อนักแล้วครับ
- ไม่ซ้อม → อ่านสไลด์
- อ่านสไลด์ → กรรมการจับได้
- กรรมการจับได้ → โดนถามยับ
พี่แนะนำว่า ซ้อมอย่างน้อย 2–3 รอบ
ซ้อมหน้ากระจกก็ได้ ซ้อมอัดเสียงก็ยังดีครับ
เป้าหมายคือ พูดให้เป็นธรรมชาติ ไม่ต้องท่อง ครับ
4️⃣ กลางพรีเซนต์ อย่าลืม “ชวนคุย” ครับ
การนำเสนอผลการวิจัยที่ดี ไม่ใช่การพูดฝ่ายเดียว
ลองใช้ประโยคแบบนี้ดูครับ
- “ประเด็นนี้น่าสนใจตรงที่…”
- “จากผลตรงนี้ เราอาจมองได้ว่า…”
กรรมการจะรู้สึกว่าเราคิดเป็น วิเคราะห์เป็น ไม่ใช่แค่อ่านผลครับ
ถ้าอ่านมาถึงตรงนี้แล้วยังรู้สึกมึนๆ หรืออยากหาคนช่วย [รับทำวิจัย] แบบมืออาชีพ ที่การันตีผลงาน ทักหาพี่ได้เลยนะครับ
5️⃣ พูดให้ชัด กระชับ อย่าใช้ศัพท์เท่เกินจำเป็นครับ
ศัพท์วิชาการใช้ได้ครับ แต่ต้องใช้เท่าที่จำเป็น
พี่มักบอกน้องๆ ว่า
“ถ้าอธิบายให้คนต่างสาขาเข้าใจไม่ได้ แปลว่ายังไม่เข้าใจจริงครับ”
ใช้ภาษาคน ฟังรู้เรื่อง กรรมการรักแน่นอนครับ 😄
💡 มุมมองจากพี่ (ประสบการณ์ 15 ปี)
พี่เคยเจอน้องคนนึง งานวิจัยดีมาก ผลสวย วิเคราะห์แน่น
แต่พรีเซนต์แบบอ่านสคริปต์ ก้มหน้าไม่มองกรรมการ
สุดท้ายโดนถามว่า
“คุณเข้าใจผลที่คุณทำจริงไหม”
ตั้งแต่นั้นพี่จะย้ำเสมอครับว่า
👉 การนำเสนอผลการวิจัย คือการแสดงความเป็นนักวิจัย ไม่ใช่เครื่องอ่านสไลด์
ถ้าเราคุมเรื่องได้ ต่อให้ถามแรงแค่ไหน เราก็เอาอยู่ครับ
สรุปให้จำง่ายก่อนขึ้นพรีเซนต์ครับ
- จัดโครงสร้างให้ชัด เล่าเป็นเรื่อง
- ใช้ภาพช่วย ไม่ใช่ตัวเลขถล่ม
- ซ้อมก่อนทุกครั้ง
- พูดให้คนฟังเข้าใจ ไม่ใช่โชว์ศัพท์
- มั่นใจในงานของตัวเองเข้าไว้ครับ
น้องๆ ทำงานมาหนักแล้ว วันพรีเซนต์ต้องได้โชว์ของครับ 💪
“พรีเซนต์ไม่ผ่าน เพราะสไลด์หรือเพราะเรา? ให้พี่ช่วยติวงานวิจัย ปรึกษาฟรีได้เลยครับ”
FAQ: คำถามที่น้องๆ ถามพี่บ่อยมากครับ
A: ไม่ควรครับ เลือกเฉพาะผลที่ตอบคำถามวิจัยก็พอครับ
A: โดยทั่วไป 10–15 นาที พี่แนะนำให้เผื่อเวลาตอบคำถามด้วยครับ
A: ตอบตามหลักการและเหตุผล อย่ามั่ว และอย่ากลัวที่จะบอกว่า “ขอศึกษาต่อเพิ่มเติม” ครับ
A: ไม่จำเป็นครับ เข้าใจประเด็นสำคัญก็พอครับ